• Od początku czerwca fortuny najbogatszych Rosjan skurczyły się łącznie o 41,77 mld dolarów.
  • Największe straty ponieśli Michaił Prochorow, Władimir Potanin, Aliszer Usmanow i Paweł Durow.
  • Na wyceny majątków wpływają ceny aktywów, sankcje, wysokie stopy procentowe i niepewność dotycząca dywidend.

Rosyjscy oligarchowie stracili 41,8 mld dolarów

Na początku czerwca 2026 roku majątki Rosjan uwzględnianych w Bloomberg Billionaires Index były łącznie o około 22 mld dolarów wyższe niż na początku roku. Trzy miesiące później sytuacja wyglądała zupełnie inaczej.

Według danych opartych na Bloomberg Billionaires Index na początku września wartość analizowanych majątków była już o 19,77 mld dolarów niższa niż 1 stycznia. Zmiana względem czerwcowego szczytu wyniosła więc 41,77 mld dolarów.

Samo zestawienie tych dwóch wartości pokazuje skalę odwrócenia trendu. W ciągu miesiąca zniknęła cała wcześniejsza nadwyżka, a w lipcu i sierpniu spadki pogłębiły się o kolejne 18 mld dolarów.

Nie oznacza to, że miliarderzy faktycznie wypłacili lub utracili taką kwotę w gotówce. Bloomberg szacuje ich majątki między innymi na podstawie cen akcji, kursów walut, wycen spółek niepublicznych i struktury posiadanych aktywów. Gwałtowna zmiana notowań może więc szybko zwiększyć lub zmniejszyć wartość fortuny na papierze.

Cztery osoby odpowiadają za większość strat

Największy spadek od początku roku odnotował Michaił Prochorow. Jego majątek zmniejszył się o 6,45 mld dolarów, do około 10,1 mld dolarów. Prochorow zbudował dużą część fortuny dzięki aktywom związanym między innymi z Norilsk Nickel i Polyus Gold.

Władimir Potanin stracił 3,73 mld dolarów, a jego majątek jest obecnie szacowany na 22,7 mld dolarów. Potanin kontroluje udziały w koncernie Nornickel, jednym z największych producentów niklu i palladu na świecie.

Aliszer Usmanow stracił 2,92 mld dolarów, natomiast majątek Pawła Durowa zmniejszył się o 2,56 mld dolarów. Jak wynika z zestawienia The Insider, łączna strata tej czwórki wyniosła 15,66 mld dolarów. Odpowiada to około 79 proc. całego spadku wartości rosyjskich fortun od początku roku.

Sankcje i drogi kredyt obciążają rosyjski biznes

Na wartość majątków rosyjskich oligarchów wpływa kondycja przedsiębiorstw, w których posiadają udziały. Rosyjscy eksporterzy muszą mierzyć się z ostrożniejszym podejściem zagranicznych banków, wydłużonym czasem rozliczeń i wyższymi kosztami pośredników.

Część koncernów przekierowała sprzedaż do Chin, Turcji i Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Nie rozwiązało to jednak wszystkich problemów. Azjatyccy odbiorcy mogą oczekiwać rabatów, a dodatkowe koszty transportu i finansowania obniżają marże oraz możliwości wypłacania dywidend.

Znaczenie mają także wysokie stopy procentowe. Bank Rosji obniżył w lipcu główną stopę do 14 proc., ale warunki finansowania nadal pozostają wymagające. Wpływa to na inwestycje, wyceny spółek i oczekiwania inwestorów dotyczące przyszłych wyników.

Elwira Nabiullina, prezes Banku Rosji, podczas konferencji po lipcowym posiedzeniu banku centralnego przyznała: „Rynek papierów wartościowych przechodzi trudny okres”.

Według Nabiulliny problemy rynku wynikają głównie z większej niepewności dotyczącej przyszłych wyników emitentów oraz prowadzonej przez nich polityki dywidendowej. To bezpośrednio przekłada się na wyceny udziałów należących do najbogatszych Rosjan.

Część rosyjskich miliarderów nadal zarabia

Spadki nie objęły wszystkich uczestników rankingu. Najwięcej zyskał Aleksiej Mordaszow, którego majątek wzrósł od początku roku o 1,43 mld dolarów, do 27,7 mld dolarów. Pomogły mu aktywa związane ze spółką wydobywczą Nordgold i wzrost cen złota.

Fortuna Giennadija Timczenki zwiększyła się o 853 mln dolarów, do 15,1 mld dolarów. Leonid Michelson zyskał 460 mln dolarów i posiada majątek szacowany na 24,1 mld dolarów.

Dalszy kierunek zmian będzie zależał od notowań surowców, kursu rubla, polityki Banku Rosji oraz możliwości prowadzenia handlu zagranicznego. Ostatnie miesiące pokazały jednak, że nawet największe rosyjskie fortuny są coraz bardziej podatne na sankcje, ograniczenia finansowe i pogorszenie oczekiwań wobec spółek.

Czytaj także:

Polski przemysł w tarapatach. Firmy ograniczają produkcję i zatrudnienie

Które mieszkania sprzedają się najszybciej? Kawalerki wygrywają, ale boom minął

Kluczowa decyzja ws. anonimowych wpłat na zbiórki. Fiskus straci argumenty?