• 83 proc. Polaków deklaruje posiadanie oszczędności, ale 58 proc. badanych nie ma ich wcale lub wystarczyłyby im maksymalnie na trzy miesiące.
  • 21 proc. oszczędzających zgromadziło ponad 100 tys. zł, o 11 punktów procentowych więcej niż w 2023 roku.
  • 28 proc. respondentów w ostatnim półroczu sięgało po oszczędności, aby sfinansować podstawowe wydatki.

Oszczędności Polaków. 58 proc. ma zabezpieczenie najwyżej na trzy miesiące

Z badania „Skala i cele gromadzenia oszczędności przez Polaków 2026”, przeprowadzonego przez Quality Watch na zlecenie BIG InfoMonitor, wynika, że samo posiadanie odłożonych pieniędzy nie gwarantuje bezpieczeństwa finansowego.

Jak wskazano w wynikach badania BIG InfoMonitor, łącznie 58 proc. respondentów nie ma oszczędności lub dysponuje środkami wystarczającymi na pokrycie wydatków przez okres nieprzekraczający trzech miesięcy.

To szczególnie istotne w przypadku utraty pracy, przedłużającej się choroby czy nagłego spadku dochodów. Rodzina posiadająca niewielką rezerwę może być zmuszona do ograniczenia wydatków, korzystania z pomocy bliskich lub zaciągania zobowiązań. Paweł Szarkowski, prezes BIG InfoMonitor, podkreśla: „Prawdziwym miernikiem bezpieczeństwa finansowego nie jest sam fakt posiadania oszczędności”.

Ekspert zwraca uwagę, że znaczenie ma przede wszystkim relacja zgromadzonych środków do comiesięcznych wydatków i istniejących zobowiązań. Nawet relatywnie duża kwota może okazać się niewystarczająca, jeśli gospodarstwo domowe ponosi wysokie koszty utrzymania.

Badanie przeprowadzono metodą CAWI w dniach 2-5 października 2026 roku na próbie 1040 dorosłych Polaków.

Co piąty oszczędzający ma ponad 100 tys. zł. Różnice są ogromne

Jednocześnie dane pokazują, że część Polaków systematycznie zwiększa swoje zasoby finansowe. Wśród osób posiadających oszczędności 21 proc. zgromadziło już ponad 100 tys. zł.

To wzrost o 11 punktów procentowych w porównaniu z 2023 rokiem. Wynik wskazuje na zwiększenie udziału osób dysponujących znacznymi rezerwami, choć nie oznacza, że sytuacja poprawiła się w takim samym stopniu we wszystkich gospodarstwach domowych.

Różnice są szczególnie widoczne przy zestawieniu wysokości oszczędności z możliwościami ich wykorzystywania. Dla jednych zgromadzone środki mogą finansować większe zakupy lub inwestycje, dla innych stanowią jedyny sposób na pokrycie nieprzewidzianych wydatków.

Według danych opublikowanych przez BIG InfoMonitor 53 proc. badanych regularnie odkłada pieniądze lub stara się robić to systematycznie. Z kolei 7 proc. deklaruje, że nie widzi potrzeby oszczędzania.

W praktyce możliwość budowania rezerw finansowych zależy nie tylko od wysokości wynagrodzenia, ale także od kosztów mieszkania, utrzymania rodziny, spłacanych rat oraz innych stałych wydatków.

Dwie osoby zarabiające podobne kwoty mogą mieć zupełnie różną zdolność do oszczędzania, szczególnie jeśli jedna z nich spłaca kredyt hipoteczny, a druga nie ponosi takich zobowiązań.

Wysokie koszty życia pochłaniają pieniądze. Polacy sięgają po oszczędności

Jedną z największych przeszkód w budowaniu finansowego zabezpieczenia pozostają codzienne wydatki. Na wysokie koszty życia i rachunki wskazało 32 proc. uczestników badania.

Po 28 proc. respondentów wymieniło zbyt niskie dochody w stosunku do potrzeb oraz wysokie ceny podstawowych produktów i usług. Problem nie ogranicza się jednak do trudności z odkładaniem kolejnych kwot. Część gospodarstw domowych musi wykorzystywać już zgromadzone oszczędności, aby utrzymać dotychczasowy poziom konsumpcji.

W ciągu ostatnich sześciu miesięcy 28 proc. badanych sięgnęło po odłożone pieniądze na podstawowe potrzeby. Wśród wskazywanych wydatków znalazły się usługi medyczne, 35 proc., zakupy spożywcze, 30 proc., oraz stałe rachunki, 29 proc.

Dane pokazują, że poduszka finansowa coraz częściej może pełnić funkcję uzupełnienia bieżącego budżetu, zamiast pozostawać wyłącznie zabezpieczeniem na wyjątkowe sytuacje.

Długotrwałe wykorzystywanie oszczędności do finansowania codziennych potrzeb ogranicza możliwości odbudowania rezerw. Przy kolejnym niespodziewanym wydatku gospodarstwo domowe może nie dysponować już wystarczającymi środkami.

Na co Polacy odkładają pieniądze? Najważniejsze jest bezpieczeństwo

Z badania wynika, że wśród osób oszczędzających najczęściej wskazywanym celem jest zabezpieczenie się przed nieprzewidzianymi wydatkami. Taką odpowiedź wybrało 43 proc. respondentów z tej grupy.

Kolejne 29 proc. odkłada środki na wypadek utraty dochodów, a 21 proc. gromadzi pieniądze z myślą o emeryturze. Oznacza to, że oszczędności nie służą wyłącznie finansowaniu podróży czy większych zakupów. Dla wielu osób ich podstawowym zadaniem jest zapewnienie stabilności w razie pogorszenia sytuacji życiowej.

Znaczenie rezerw finansowych widać również w danych o zadłużeniu. Według BIG InfoMonitor i BIK łączna wartość przeterminowanych zobowiązań Polaków sięga 78 mld zł i dotyczy ponad 2 mln osób.

Dr hab. Waldemar Rogowski, główny analityk BIG InfoMonitor, wskazuje, że ponad połowę tej kwoty stanowią zaległości pozakredytowe. Zwraca również uwagę na znaczenie niewielkich zobowiązań, często nieprzekraczających 5 tys. zł.

Brak rezerwy finansowej może zwiększać ryzyko opóźnień w płatnościach, szczególnie gdy nagły wydatek pojawia się w gospodarstwie domowym, które już wcześniej wykorzystywało większość dochodów na bieżące potrzeby.

Ile trzeba mieć oszczędności, żeby czuć się bezpiecznie?

Wyniki badania pokazują, że kluczowe znaczenie ma nie sama kwota zgromadzona na rachunku, ale liczba miesięcy, przez które pozwala ona pokrywać niezbędne wydatki.

Przy kosztach utrzymania wynoszących 4000 zł miesięcznie rezerwa na trzy miesiące oznacza 12 tys. zł. Jeśli wydatki wynoszą 7000 zł, na taki sam okres potrzeba już 21 tys. zł.

Dlatego przy ocenie bezpieczeństwa finansowego warto uwzględniać przede wszystkim rzeczywiste koszty gospodarstwa domowego, a nie przeciętne wynagrodzenie czy kwoty oszczędności deklarowane przez innych.

Badanie BIG InfoMonitor wskazuje na wyraźne różnice w sytuacji ekonomicznej Polaków. Część gospodarstw domowych buduje coraz większy kapitał, podczas gdy inne nie są w stanie odłożyć pieniędzy na kilka miesięcy podstawowych wydatków.

Czytaj także:

Polacy mają dosyć influencerów. Tylko 8 proc. traktuje ich porady poważnie

USA liczy straty na wojnie z Iranem. Rachunek dobiega do 50 mld dolarów

Polska szykuje się na kryzys. Ponad 4500 przetargów na schrony, agregaty i sprzęt