Mobbing ma być łatwiejszy do zdefiniowania, a pracodawcy będą musieli wykazać, że realnie przeciwdziałają przemocy w miejscu pracy. Sejm uchwalił ustawę antymobbingową, która zmienia Kodeks pracy i Kodeks postępowania cywilnego. Nowe przepisy mają uprościć dochodzenie roszczeń przez pracowników, ale jednocześnie zabezpieczyć firmy przed automatyczną odpowiedzialnością tam, gdzie wdrożyły skuteczne działania prewencyjne.
- Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu pracy i Kodeksu postępowania cywilnego dotyczącą mobbingu.
- Minimalne zadośćuczynienie dla osoby, która doznała mobbingu, ma wynosić sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia.
- Pracodawcy dostaną 6 miesięcy na przygotowanie i wdrożenie standardów oraz polityki antymobbingowej.
Mobbing z nową definicją
Jak informuje PAP, za uchwaleniem nowelizacji zagłosowało 236 posłów, 24 było przeciw, a 178 wstrzymało się od głosu. Ustawa trafi teraz do Senatu.
Najważniejsza zmiana dotyczy samej definicji. Po nowelizacji mobbingiem mają być zachowania nawracające, powtarzające się lub stałe. Mogą pochodzić od przełożonego, współpracownika, podwładnego, jednej osoby albo grupy. Przepisy wskazują też, że takie działania mogą mieć charakter fizyczny, werbalny albo pozawerbalny.
To istotna zmiana wobec obecnego modelu, który wymagał spełnienia kilku przesłanek jednocześnie. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazywało wcześniej, że obecna definicja jest trudna do zastosowania zarówno dla pracowników, jak i pracodawców. W komunikacie MRPiPS podkreślono, że projekt ma uniezależnić uznanie zachowania za mobbing od intencjonalności działania sprawcy lub od wystąpienia konkretnego skutku.
W praktyce może to oznaczać większe znaczenie dokumentacji wewnętrznej, zgłoszeń, zeznań świadków i oceny powtarzalności zachowań. Jednocześnie z przepisów ma wynikać, że jednorazowy incydent nie będzie automatycznie kwalifikowany jako mobbing.
Wyższe zadośćuczynienia dla pracowników
Nowelizacja wzmacnia pozycję pracownika, który doznał mobbingu. Zgodnie z uchwalonymi zmianami będzie on mógł domagać się zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę. Oprócz tego zachowana ma zostać możliwość dochodzenia odszkodowania.
To ważne, bo dotychczas sprawy o mobbing często kończyły się długim i trudnym postępowaniem, a wysokość zasądzanych kwot bywała oceniana jako niewystarczająca wobec skali krzywdy. Nowe minimum ma sprawić, że rekompensata nie będzie symboliczna.
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, mówiła w Sejmie, że dodatkowe wymogi związane z intencjami sprawcy albo skutkami zdrowotnymi utrudniały dochodzenie sprawiedliwości. Jak cytuje Bankier.pl, minister podkreśliła:
– Z orzecznictwa i z opinii ekspertów wynika, że te dodatkowe wymogi stanowiły wyłącznie utrudnienie w dochodzeniu sprawiedliwości i w określaniu przez sądy, że jest to mobbing.
Jednocześnie szef MRPiPS zaznaczył, że przepisy mają rozróżniać mobbing od uzasadnionej krytyki pracy. Ocena zadań, rozliczanie efektów albo wymaganie realizacji obowiązków nie powinny być traktowane jako przemoc, jeśli odbywają się w odpowiedniej formie.
Pracodawcy dostaną nowe obowiązki
Największe praktyczne znaczenie dla firm będą miały obowiązki organizacyjne. Pracodawcy mają określić reguły, procedury i częstotliwość działań przeciwdziałających mobbingowi. Mają one znaleźć się w regulaminie pracy albo obwieszczeniu. Firmy będą też musiały prowadzić działania profilaktyczne, reagować na zgłoszenia i wspierać osoby doświadczające przemocy.
Z komunikatów MRPiPS wynika, że formalny obowiązek dokumentu wewnątrzzakładowego ma dotyczyć pracodawców zatrudniających co najmniej 9 osób. Mniejsi pracodawcy nadal pozostaną zobowiązani do przeciwdziałania mobbingowi, ale nie będą musieli tworzyć rozbudowanych regulaminów w takim samym zakresie.
Sejm wydłużył wejście przepisów w życie o 3 miesiące względem pierwotnej propozycji. Pracodawcy mają otrzymać 6 miesięcy na wypracowanie i wdrożenie standardów oraz polityki antymobbingowej. To czas na przygotowanie procedur zgłoszeniowych, wyznaczenie osób odpowiedzialnych, przeszkolenie kadry zarządzającej i uporządkowanie zasad prowadzenia postępowań wewnętrznych.
Pełne brzmienie ustawy dostępne pod tym adresem.
Czytaj także:
Dywidendy deweloperów rosną. Dom Development i Echo Investment dzielą się zyskiem
Bezrobocie zmartwieniem Polaków. Inne kwestie zeszły na dalszy plan
Kryzys demograficzny przyspiesza. Wyludnianie obejmuje także metropolie
