• Ponad 30 polskich organizacji rolno-spożywczych apeluje o moratorium legislacyjne dla rolnictwa w Unii Europejskiej.
  • Branża wskazuje na rosnące koszty energii, pasz, pracy i transportu oraz kolejne obowiązki wynikające z Zielonego Ładu.
  • Komisja Europejska prognozuje w 2026 r. spadek unijnej produkcji wołowiny, wieprzowiny oraz mięsa owczego i koziego, przy wzroście produkcji drobiu.

Unia Europejska i branża mięsna: spór o tempo regulacji

Jak podał portal wGospodarce, sygnatariusze apelu domagają się pilnego moratorium legislacyjnego w Unii Europejskiej. Powodem ma być nie tylko presja kosztowa, ale też skala obowiązków wynikających z unijnych regulacji klimatycznych, środowiskowych i administracyjnych.

Podobne informacje przedstawił AgroNews, opisując postulaty ogłoszone podczas kongresu. Według branży rolnicy i przetwórcy potrzebują przede wszystkim przewidywalności, a nowe przepisy powinny być poprzedzone oceną wpływu na koszty produkcji i konkurencyjność wobec importu spoza UE.

Sektor wskazuje zwłaszcza na regulacje dotyczące dobrostanu i transportu zwierząt, EUDR, opakowań i odpadów opakowaniowych, Soil Monitoring Law, Nature Restoration Law oraz przepisy dotyczące zrównoważonego stosowania środków ochrony roślin. Branża obawia się, że nakładanie kilku pakietów obowiązków jednocześnie może prowadzić do wzrostu kosztów, bez gwarancji finansowania inwestycji koniecznych do spełnienia nowych wymogów.

Producenci chcą testu konkurencyjności

Dr Witold Choiński, prezes Związku Polskie Mięso, cytowany przez AgroNews, podkreślił, że sektor oczekuje równych zasad konkurencji dla produktów z Unii Europejskiej i spoza Wspólnoty.

– Przed sektorem rolno-spożywczym stoi dziś wiele wyzwań. Jako branża potrzebujemy przede wszystkim stabilnych i przewidywalnych warunków rozwoju. Oczekujemy równych zasad konkurencji dla produktów z i spoza UE, ograniczenia wymogów administracyjnych czy uznania bezpieczeństwa żywnościowego za element bezpieczeństwa strategicznego Europy – mówił dr Witold Choiński, prezes Związku Polskie Mięso.

W praktyce chodzi o to, aby każda nowa regulacja była sprawdzana nie tylko pod względem celów środowiskowych, ale także pod kątem kosztów dla producentów i wpływu na handel. Branża postuluje m.in. pełny przegląd kosztów regulacji przyjętych od 2019 r., powiązanie nowych przepisów z konkretnym finansowaniem oraz obowiązkowy test konkurencyjności wobec importu z państw trzecich.

Ten ostatni postulat jest szczególnie ważny w kontekście umów handlowych. Producenci mięsa obawiają się, że europejskie firmy będą musiały spełniać coraz droższe wymogi, podczas gdy konkurenci spoza UE będą korzystać z niższych kosztów produkcji i łatwiejszego dostępu do rynku.

Mercosur wzmacnia obawy sektora

Jednym z najważniejszych punktów sporu jest umowa UE-Mercosur. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przypominało, że polski rząd sprzeciwiał się podwyższeniu kontyngentów taryfowych na mięso drobiowe oraz domagał się równych warunków konkurencji między państwami UE i Mercosur w zakresie standardów środowiskowych i klimatycznych. Z komunikatu MRiRW wynikało też, że Polska popierała utworzenie funduszu kompensacyjnego, ale oczekiwała, by obejmował nie tylko bezpośrednie, ale również pośrednie skutki wzrostu importu.

Komisja Europejska przedstawia tę sprawę inaczej. Według faktu sheetu KE o umowie UE-Mercosur, dostęp do rynku unijnego dla wrażliwych produktów ma być ograniczony kontyngentami i zabezpieczeniami. W przypadku wołowiny chodzi o 99 tys. ton objętych stawką celną 7,5 proc., co według Komisji odpowiada 1,5 proc. całkowitej produkcji wołowiny w UE. W przypadku drobiu przewidziano 180 tys. ton kontyngentu bezcłowego, wprowadzanego stopniowo przez pięć lat, co według KE stanowi 1,3 proc. produkcji unijnej.

Dla branży problemem nie jest jednak wyłącznie skala kontyngentów liczona wobec całego rynku. Producentów bardziej niepokoi to, że import może uderzać w konkretne segmenty, kanały sprzedaży i marże, zwłaszcza gdy równolegle rosną koszty regulacyjne w Europie.

Dane pokazują, że rynek jest pod presją

Sytuacja sektora mięsnego w Europie jest niejednoznaczna. Komisja Europejska w krótkoterminowej prognozie dla rynków rolnych przewiduje, że w 2026 r. produkcja wołowiny w UE spadnie o 2,6 proc., wieprzowiny o 1 proc., a mięsa owczego i koziego o 5 proc. Wzrost ma dotyczyć drobiu, gdzie prognozowany jest plus 1,4 proc. Jednocześnie KE oczekuje, że konsumpcja mięsa na mieszkańca pozostanie stabilna, mimo wysokich cen.

Polska pozostaje ważnym producentem na unijnym rynku, ale krajowa baza surowcowa także pokazuje napięcia. Według GUS pogłowie świń w grudniu 2025 r. wynosiło 9,225 mln sztuk i było o 1,6 proc. wyższe niż rok wcześniej. Jednocześnie GUS podał, że pogłowie bydła w grudniu 2025 r. spadło do 6,143 mln sztuk, o 0,8 proc. mniej niż rok wcześniej.

To pokazuje, że sytuacja nie jest jednolita. W części segmentów widać stabilizację lub odbicie, w innych spadek potencjału produkcyjnego. Dlatego branża ostrzega, że dodatkowe koszty mogą pogłębić różnice między większymi, lepiej dokapitalizowanymi podmiotami a mniejszymi gospodarstwami i zakładami.

Czytaj także:

Dywidendy deweloperów rosną. Dom Development i Echo Investment dzielą się zyskiem

Bezrobocie zmartwieniem Polaków. Inne kwestie zeszły na dalszy plan

Kryzys demograficzny przyspiesza. Wyludnianie obejmuje także metropolie