Komornicy po raz pierwszy ściągnęli więcej pieniędzy z rent i emerytur niż z wynagrodzeń za pracę. To ważna zmiana w strukturze egzekucji długów, bo pokazuje, że zadłużenie seniorów przestaje być pobocznym problemem i staje się jednym z istotnych zjawisk społeczno-gospodarczych.
- W 2025 roku komornicy odzyskali łącznie niemal 14,4 mld zł.
- Z rent i emerytur wyegzekwowano 2,373 mld zł, a z wynagrodzeń za pracę 2,361 mld zł.
- Emerytury i renty są chronione limitami potrąceń, ale zadłużenie seniorów staje się coraz bardziej widoczne.
Według danych samorządu komorniczego przywołanych przez Money.pl, w 2025 roku komornicy odzyskali niemal 14,4 mld zł. Z rent i emerytur ściągnięto 2,373 mld zł, a z wynagrodzeń za pracę 2,361 mld zł. Różnica nie jest duża, ale symbolicznie pokazuje zmianę: egzekucja coraz mocniej dotyczy osób utrzymujących się ze świadczeń.
Komornicy coraz częściej odzyskują pieniądze z emerytur i rent
Egzekucja z emerytur i rent nie jest nowym zjawiskiem, ale najnowsze dane pokazują zmianę skali. Jeśli z tej grupy świadczeń komornicy odzyskują więcej niż z pensji, oznacza to, że seniorzy i renciści stają się coraz istotniejszą grupą w systemie dochodzenia należności.
To może wynikać z kilku przyczyn. Po pierwsze, społeczeństwo się starzeje, więc rośnie liczba osób pobierających świadczenia. Po drugie, seniorzy coraz częściej mają zobowiązania zaciągnięte wcześniej: kredyty, pożyczki, zaległe opłaty, długi czynszowe albo zobowiązania rodzinne. Dodatkowo emerytura lub renta jest regularnym źródłem dochodu, co z punktu widzenia egzekucji czyni ją łatwiejszą do zajęcia niż nieregularne wpływy.
Nie oznacza to, że komornik może zabrać całe świadczenie. Zasady potrąceń z emerytur i rent są ustawowo ograniczone, a ZUS wyjaśnia, że kwota wolna od egzekucji i potrąceń to część świadczenia, której nie można zająć. Jej wysokość zależy od rodzaju potrącanej należności i jest co roku waloryzowana od 1 marca, co opisuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Emerytury są chronione, ale potrącenia mogą być dotkliwe
ZUS wskazuje, że potrącenia z emerytur i rent mogą wynosić do 60 proc., jeśli dotyczą alimentów potrącanych na podstawie tytułu wykonawczego przedłożonego przez wierzyciela, oraz do 65 proc. w przypadku opłat za pobyt w domu pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym. W innych przypadkach limity są niższe.
Istotna jest także kwota wolna. Na stronie ZUS z aktualnymi kwotami wolnymi od potrąceń i egzekucji publikowane są wartości obowiązujące po waloryzacji. To mechanizm, który ma chronić świadczeniobiorcę przed całkowitą utratą środków do życia.
Dla seniorów nawet legalne potrącenie części świadczenia może być jednak bardzo obciążające. Emerytura często jest jedynym dochodem gospodarstwa domowego, a wydatki na leki, czynsz, energię i żywność rosną szybciej niż możliwości elastycznego cięcia kosztów. Właśnie dlatego wzrost znaczenia egzekucji z rent i emerytur ma nie tylko wymiar finansowy, ale też społeczny.
Dlaczego z pensji ściągnięto mniej?
Z wynagrodzeń za pracę w 2025 roku komornicy wyegzekwowali 2,361 mld zł, czyli nieco mniej niż z rent i emerytur. Nie musi to oznaczać, że pracujący są mniej zadłużeni. W przypadku wynagrodzeń większą rolę odgrywa zmienność zatrudnienia, praca na umowach cywilnoprawnych, samozatrudnienie, część dochodów nieregularnych oraz kwota wolna powiązana z minimalnym wynagrodzeniem.
Pracownik może też zmienić miejsce zatrudnienia, przejść na inną formę współpracy albo mieć dochody z kilku źródeł. Emerytura i renta są prostsze do identyfikacji, bo są wypłacane regularnie przez instytucję publiczną. To nie oznacza, że seniorzy są „łatwiejszym celem”, ale pokazuje techniczną różnicę między egzekucją z wynagrodzenia a egzekucją ze świadczenia.
Krajowa Rada Komornicza opisuje komornika jako funkcjonariusza publicznego działającego przy sądzie rejonowym, którego zadaniem jest wykonywanie orzeczeń sądowych i innych tytułów wykonawczych. Informacje o strukturze samorządu i zawodzie publikuje Krajowa Rada Komornicza. W praktyce komornik nie decyduje o istnieniu długu, lecz realizuje tytuł wykonawczy wydany w przewidzianej prawem procedurze.
Długi seniorów to problem gospodarczy i społeczny
Wzrost egzekucji z emerytur i rent może być skutkiem narastających napięć w budżetach gospodarstw domowych. Seniorzy częściej żyją z jednego stałego źródła dochodu, a ich możliwości zwiększenia przychodów są ograniczone. Jeśli pojawi się zaległość czynszowa, niespłacona pożyczka, kredyt konsumencki albo koszty leczenia, zadłużenie może narastać szybko.
Problem pogłębia fakt, że część osób starszych zaciąga zobowiązania nie tylko na własne potrzeby, ale też pomagając rodzinie. W takich sytuacjach formalnym dłużnikiem pozostaje senior, choć faktyczny beneficjent pożyczki albo zakupu ratalnego może być kimś innym. To zwiększa ryzyko spirali zadłużenia.
Dane o egzekucji z emerytur i rent powinny być więc czytane szerzej niż tylko jako statystyka skuteczności komorników. To także sygnał dla polityki społecznej, rynku kredytowego i instytucji finansowych. Jeżeli coraz większa część odzyskiwanych należności pochodzi ze świadczeń, rośnie znaczenie edukacji finansowej, kontroli kosztów pożyczek i wczesnego reagowania na zaległości.
Czytaj także:
Hiszpania legalizuje migrantów. Wpłynęło ponad milion wniosków
Fatalne dane z polskiego przemysłu. Największy spadek od 4 lat
Wynajem już się nie opłaca? NBP: lepiej kupić obligacje
